KOTA KINABALU: Ahli Majlis Tertinggi Parti Warisan, Chen Ket Chuin mempersoalkan bagaimana Datuk Phoong Jin Zhe kini boleh tampil mengkritik kesesakan yang semakin buruk di Pelabuhan Kontena Teluk Sapangar seolah-olah beliau tidak mempunyai sebarang kaitan dengan isu tersebut.
Menurut beliau, Phoong merupakan menteri yang bertanggungjawab ketika kerajaan sebelum ini memberi jaminan kepada rakyat bahawa langkah-langkah meningkatkan kecekapan operasi pelabuhan sedang dilaksanakan.
Katanya, krisis kesesakan yang berlaku ketika ini bukan lagi sekadar isu operasi tetapi kegagalan serius melibatkan tadbir urus, pemantauan dan akauntabiliti.
Chen berkata ketika Phoong masih memegang jawatan menteri, rakyat Sabah dimaklumkan bahawa DP World telah memperkenalkan pelbagai langkah penambahbaikan termasuk penambahan tiga kren RTG baharu, sistem Vehicle Booking System bagi mengurangkan kesesakan lori serta projek peluasan pelabuhan yang dikatakan berada di landasan untuk siap menjelang suku ketiga tahun 2026.
Namun beliau mempersoalkan, sekiranya semua jaminan tersebut benar-benar dilaksanakan, mengapa pengilang di Sabah kini mendakwa operasi pelabuhan berada dalam keadaan “lumpuh”.
Katanya, sekiranya jaminan tersebut tidak benar, maka kerajaan perlu menjelaskan mengapa keyakinan sedemikian diberikan kepada komuniti perniagaan dan pemain industri Sabah.
Menurut beliau, Federation of Malaysian Manufacturers (FMM) Sabah telah menggambarkan keadaan semasa pelabuhan sebagai lumpuh dengan gangguan serius terhadap pengangkutan kontena, isu vessel omission, rollover kontena, kelewatan gate-in dan gate-out serta peningkatan kos detention dan demurrage.
Tambahnya, pemain industri Sabah kini terpaksa menanggung caj tambahan berkaitan kesesakan termasuk RM500 bagi kontena 20 kaki dan RM1,000 bagi kontena 40 kaki selain kemungkinan caj tambahan daripada syarikat pengangkutan.
Katanya, secara mudahnya kegagalan operasi pelabuhan kini dipindahkan bebannya kepada pengilang, pengeksport, perusahaan kecil dan sederhana (PKS) serta akhirnya rakyat Sabah sebagai pengguna.
Chen berkata kerjasama bersama DP World sebelum ini dipromosikan sebagai projek transformasi besar yang kononnya mampu meningkatkan kecekapan pelabuhan, kapasiti pengendalian, sambungan perdagangan, mengurangkan kos logistik serta menjadikan Sabah sebagai hab perdagangan BIMP-EAGA.
Beliau turut merujuk kepada laman rasmi Sabah Ports yang menyifatkan kerjasama DPW Sabah sebagai “transformative collaboration” dan “major leap forward” bagi sektor maritim dan logistik Sabah.
Namun menurutnya, jika benar objektif kerjasama tersebut adalah meningkatkan kapasiti dan kecekapan pelabuhan, kerajaan negeri, Sabah Ports Authority, Sabah Ports serta DP World perlu menjelaskan mengapa pemain industri Sabah kini berdepan kesesakan, kelewatan dan surcaj tambahan dan bukannya kecekapan seperti yang dijanjikan.
Katanya, DP World dibawa masuk untuk menyelesaikan masalah kos logistik Sabah dan bukannya menyebabkan syarikat tempatan menanggung kos lebih tinggi akibat kelemahan sistem pelabuhan.
Beliau turut menegaskan bahawa Datuk Phoong tidak boleh memuji penambahbaikan semasa berada dalam kerajaan tetapi kemudian bertindak seolah-olah tidak bertanggungjawab apabila janji tersebut gagal memberi manfaat kepada pengilang, pengeksport dan pengguna Sabah.
Menurut Chen, rakyat berhak mengetahui jumlah sebenar pelaburan modal yang telah disuntik oleh DP World ke Pelabuhan Kontena Teluk Sapangar serta sama ada penambahbaikan yang dijanjikan melibatkan mesin, kren, lori pengangkut dan sistem operasi benar-benar telah dilaksanakan sepenuhnya.
Beliau turut mempersoalkan sama ada sistem Vehicle Booking System dilaksanakan secara berkesan dan sama ada KPI prestasi yang ditetapkan kepada DP World benar-benar dicapai.
Dalam masa sama, beliau turut mempersoalkan tindakan kerajaan negeri, Sabah Ports Authority dan Sabah Ports dalam melindungi pemain industri daripada dikenakan surcaj kesesakan yang disifatkannya sebagai tidak munasabah.
Katanya, pelabuhan Sabah merupakan nadi utama ekonomi negeri dan sekiranya sistem pelabuhan gagal berfungsi dengan baik, industri Sabah akan terjejas, daya saing pengeksport akan merosot, PKS menanggung kos lebih tinggi dan rakyat Sabah akhirnya berdepan kenaikan harga barang.
Sehubungan itu, Chen menggesa kerajaan negeri supaya segera mengkaji semula kerjasama bersama DP World, mendedahkan perkembangan sebenar pelaburan dan penambahbaikan yang dijanjikan, menggantung caj berkaitan kesesakan yang tidak munasabah serta memastikan pemain industri Sabah tidak terus dipaksa menanggung kegagalan pengurusan pelabuhan dan kelemahan pengawasan kerajaan.
