KOTA KINABALU: ADUN Luyang, Samuel Wong menggesa Sabah Electricity Sdn Bhd (SESB) dan kerajaan supaya tampil dengan penyelesaian konkrit bagi mengurangkan kos elektrik rakyat di Sabah susulan kebimbangan orang ramai terhadap peningkatan mendadak bil elektrik sejak April lalu.
Menurut beliau, walaupun SESB menjelaskan bahawa peningkatan bil mungkin berpunca daripada cuaca panas dan peningkatan penggunaan peralatan elektrik semasa musim perayaan, isu kenaikan kos sara hidup rakyat Sabah ketika ini tidak boleh dipandang ringan.
Katanya, rakyat memahami bahawa penggunaan elektrik boleh meningkat ketika cuaca panas, namun apabila ramai pengguna di seluruh Sabah mula menyuarakan kebimbangan terhadap kenaikan bil yang luar biasa selepas April, maka perkara tersebut perlu diteliti dan disiasat secara serius.
Beliau berkata kebanyakan pengguna sebenarnya memahami corak penggunaan elektrik isi rumah masing-masing dan mampu menganggarkan purata bil bulanan mereka.
Menurutnya, rakyat bukan tidak munasabah kerana kebanyakan keluarga mengetahui kadar penggunaan elektrik biasa setiap bulan dan apabila ramai pengguna mengalami peningkatan caj secara serentak, SESB perlu melihat isu tersebut secara lebih teliti.
Samuel berkata isu berkenaan bukan sekadar melibatkan bil elektrik semata-mata kerana peningkatan kos utiliti akhirnya akan memberi kesan rantaian terhadap harga makanan, barang keperluan, kos pengangkutan dan operasi perniagaan.
Katanya, dalam keadaan konflik global dan ketidaktentuan ekonomi dunia ketika ini, kos sara hidup sudah semakin meningkat dan sebarang kenaikan kos elektrik akhirnya akan dipindahkan kepada pengguna serta perniagaan sehingga memberi tekanan inflasi kepada keperluan harian rakyat.
Beliau menegaskan bahawa elektrik merupakan keperluan asas rakyat dan sebab itu perkhidmatan tersebut mesti kekal mampu milik serta boleh dipercayai.
Menurut beliau, rakyat kini membayar lebih mahal tetapi Sabah masih terus berdepan gangguan bekalan elektrik dan sistem bekalan yang tidak stabil di banyak kawasan.
Katanya, keadaan tersebut menjadi antara punca utama kekecewaan rakyat terhadap sistem bekalan elektrik di Sabah.
Dalam kenyataan sama, Samuel berkata rakyat Sabah mahu melihat penyelesaian jangka panjang yang memberi fokus kepada peningkatan kecekapan operasi, pengurangan kelemahan sistem serta pengukuhan infrastruktur dan bukannya terus memindahkan tekanan kewangan kepada pengguna.
Beliau berkata sekiranya SESB berdepan cabaran kewangan dalaman, maka punca sebenar perlu diselesaikan melalui reformasi pengurusan, peningkatan kecekapan operasi, pengurangan kehilangan sistem, perancangan jangka panjang yang lebih baik serta tindakan lebih tegas terhadap kecurian elektrik dan sambungan haram.
Menurut beliau, faktor-faktor tersebut mungkin menjadi antara penyumbang utama kepada kerugian kewangan dalam sistem bekalan elektrik Sabah.
Sehubungan itu, beliau mencadangkan supaya SESB dan kerajaan melaksanakan reformasi secara menyeluruh termasuk mempergiat usaha membanteras kecurian elektrik dan sambungan haram, menaik taraf infrastruktur penghantaran lama secara berperingkat, memperluaskan inisiatif tenaga solar dan tenaga boleh diperbaharui serta menyediakan bantuan elektrik yang lebih bersasar kepada golongan berpendapatan rendah.
Beliau turut mencadangkan supaya mekanisme pengurangan tarif elektrik asas dikaji secara berperingkat demi meringankan beban rakyat.
Samuel berkata isu tuntutan 40% hasil bersih Sabah juga amat penting kerana Sabah memerlukan sumber kewangan yang lebih kukuh dan mampan untuk membangunkan infrastruktur asas negeri termasuk sistem bekalan elektrik.
Katanya, keluasan geografi Sabah dan bentuk muka bumi yang mencabar khususnya di kawasan luar bandar menjadikan pembangunan infrastruktur bekalan elektrik lebih sukar dan memerlukan pembiayaan jangka panjang yang stabil.
Dalam masa sama, beliau berkata kerajaan yang benar-benar berkhidmat kepada rakyat sepatutnya memberi fokus kepada usaha mengurangkan kos sara hidup termasuk mengurangkan kos utiliti apabila mampu dilakukan.
Beliau turut merujuk kepada Sarawak yang berjaya mengurangkan tarif elektrik sehingga 25 peratus bagi membantu rakyat dan perniagaan, sedangkan rakyat Sabah pula berdepan kenaikan tarif sehingga 15 peratus.
Menurut beliau, rakyat secara semula jadi akan membandingkan keadaan tersebut dan bertanya mengapa negeri lain mampu mengurangkan kos elektrik sedangkan rakyat Sabah perlu membayar lebih mahal.
Samuel menegaskan bahawa isu tuntutan 40% Sabah bukan sekadar slogan politik tetapi melibatkan kemampuan negeri untuk membina sistem infrastruktur awam yang stabil, boleh dipercayai dan mampu milik dalam jangka panjang.
Katanya, rakyat hari ini bukan hanya mahukan penjelasan tetapi mahu melihat komitmen sebenar, reformasi praktikal dan penyelesaian jelas yang benar-benar mampu mengurangkan beban kewangan harian mereka.
Tegas beliau, rakyat kini memerlukan penyelesaian dan bukannya sekadar penjelasan semata-mata.
