KENYATAAN AKHBAR: Insiden Kereta Api Tenom Mendedahkan Ketidakseimbangan Infrastruktur yang Mendalam di Sabah “Kita tidak boleh bergantung kepada nasib untuk melindungi anak-anak kita — kerajaan mesti bertindak sebelum tragedi berlaku.”
Insiden kegagalan brek yang disyaki berlaku di laluan kereta api Tenom–Pangi tidak boleh dipandang ringan sebagai kerosakan mekanikal biasa. Ia adalah isyarat amaran — yang mendedahkan pengabaian struktur yang berpanjangan terhadap infrastruktur pedalaman dan luar bandar di Sabah.
Kita bersyukur tiada nyawa yang hilang. Namun, tadbir urus tidak boleh bergantung kepada nasib. Keselamatan awam mesti dijamin melalui perancangan, pelaburan dan mekanisme akauntabiliti.
Selama beberapa dekad, Sabah, sebagai salah satu Wilayah yang paling kaya dengan sumber asli di Malaysia, telah menyumbang petroleum, gas asli, kayu balak dan pelbagai kekayaan semula jadi lain kepada pembangunan negara. Namun, banyak kawasan pedalaman masih bergantung kepada infrastruktur yang rapuh, usang dan tidak mencukupi. Ketidakseimbangan antara sumbangan sumber dan pelaburan semula dalam infrastruktur sepatutnya tidak berlaku di Wilayah Sabah.
Komuniti di Tenom dan Pangi masih sangat bergantung kepada kereta api lama sebagai pengangkutan utama. Sebarang kegagalan teknikal boleh membahayakan guru,murid dan keluarga. Realiti ini menuntut penyesuaian dasar secara segera.
Perbezaan dalam Malaysia amat ketara. Di Kuala Lumpur dan bandar utama lain, guru dan murid boleh bergerak dengan selamat melalui sistem pengangkutan awam moden seperti LRT dan MRT. Sementara itu, di pedalaman Sabah, anak-anak masih perlu menyeberangi jambatan gantung yang tidak selamat, menggunakan rakit sementara untuk menyeberangi sungai, atau berjalan melalui laluan hutan yang tebal dan lumpur hanya untuk sampai ke sekolah.
Apabila akses kepada pendidikan sendiri tidak selamat, perbincangan mengenai reformasi pendidikan, kecemerlangan dan daya saing kehilangan kredibiliti. Ketidaksamaan infrastruktur secara langsung menghasilkan ketidaksamaan peluang pendidikan.
Pembangunan negara tidak boleh hanya diukur melalui projek lebuh raya mega dan majlis perasmian. Walaupun Lebuhraya Pan Borneo mempunyai kepentingan ekonomi strategik, jalan pedalaman — khususnya yang menghubungkan sekolah, klinik dan perkhidmatan penting — adalah soal keselamatan manusia dan keadilan sosial.
Saya dengan itu menyeru tindakan segera dan tegas:
• Projek jalan Tenom–Pangi mesti dijadikan keutamaan dan disertai garis masa pelaksanaan yang diumumkan secara terbuka.
• Audit keselamatan yang bebas dan telus terhadap sistem kereta api pedalaman Sabah mesti dijalankan tanpa kelewatan.
• Kajian menyeluruh terhadap semua jalan luar bandar di seluruh negeri — khususnya laluan ke sekolah — mesti dimulakan.
• Penetapan penanda aras yang jelas bagi memastikan pembangunan infrastruktur yang saksama antara kawasan bandar dan luar bandar.
Insiden kemalangan keretapi di Tenom ini tidak boleh dianggap sebagai peristiwa terpencil. Ia adalah amaran dasar. Menunggu tragedi berlaku sebelum melakukan pembaharuan adalah tidak bertanggungjawab dan tidak boleh diterima.
Lebih enam dekad selepas Sabah menjadi sebahagian daripada Malaysia, negeri ini berhak mendapat standard infrastruktur yang mencerminkan sumbangannya dan martabat rakyatnya. Pertumbuhan negara yang seimbang tidak boleh dicapai jika komuniti pedalaman terus menanggung risiko keselamatan yang tidak seimbang.
Infrastruktur bukan sahaja tentang kesalinghubungan — ia tentang peluang yang saksama, keselamatan, dan hak asas setiap anak dan warganegara untuk mengakses pendidikan tanpa rasa takut.
YB Cikgu Tham Yun Fook
ADUN Likas N19
